{"id":3532,"date":"2026-07-09T13:16:33","date_gmt":"2026-07-09T09:16:33","guid":{"rendered":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/?p=3532"},"modified":"2026-07-09T13:20:54","modified_gmt":"2026-07-09T09:20:54","slug":"eluca-atali-iyirmi-birinci-gun-qanli-orkestr-kitabindan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/?p=3532","title":{"rendered":"ELUCA ATALI \u0130YIRMI BIRINCI G\u00dcN     &#8220;QANLI ORKESTR&#8221; KITABINDAN"},"content":{"rendered":"\r\n<h3><br \/>O i\u015finin ustas\u0131 idi. K\u00fctl\u0259vi edam\u0131n iyini ya instinktl\u0259ri \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n ona x\u0259b\u0259r verirdi, ya da qan \u00e7ana\u011f\u0131nda \u2014 zindan yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 t\u0259p\u0259nin \u00fcst\u00fcnd\u0259 ax\u015fam azan\u0131ndan qabaq ba\u015flanan haz\u0131rl\u0131q i\u015fl\u0259ri onu duyuq sal\u0131rd\u0131. Budur, yo\u011fun s\u0259sli pi\u015fik dili il\u0259 dodaqlar\u0131n\u0131 yalay\u0131b, ota\u011f\u0131n p\u0259nc\u0259r\u0259si alt\u0131nda miyoldama\u011fa ba\u015flad\u0131. S\u0259s Fatman\u0131n can\u0131na vicvic\u0259 sald\u0131. &#8220;Edama m\u0259hkumlar\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r&#8230;&#8221; Beynin\u0259 iyn\u0259 kimi sanc\u0131ld\u0131.<br \/>S\u0259riyy\u0259 arxadan onun \u00e7iyinl\u0259rind\u0259n tutdu. Hiss etmi\u015fdi h\u0259r d\u0259f\u0259 k\u00fctl\u0259vi edamdan \u0259vv\u0259l Fatma g\u0259l\u0259c\u0259yi \u00fc\u00e7\u00fcn narahat\u00e7\u0131l\u0131q hissi ke\u00e7irir. Ax\u015fam azan\u0131 s\u0259sl\u0259n\u0259nd\u0259 edama m\u0259hkumlar zindan\u0131n yaz\u0131lmam\u0131\u015f qanununa \u0259sas\u0259n son i\u015fl\u0259rini yerin\u0259 yetirir, m\u0259n\u0259vi borclar\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259yirdil\u0259r. Onlar \u0259\u015fyalar\u0131n\u0131n bir hiss\u0259sini ota\u011f\u0131n ortas\u0131na atma\u011fa ba\u015flad\u0131lar.<br \/>M\u0259hbuslardan biri \u0259lind\u0259ki \u0259\u015fyaya i\u015far\u0259 il\u0259:<br \/>\u2014 \u018fg\u0259r d\u0259rdiniz\u0259 d\u0259y\u0259si burda bir \u015fey varsa, g\u0259lin g\u00f6t\u00fcr\u00fcn!<br \/>C\u00fcml\u0259ni b\u00fct\u00f6v v\u0259 birn\u0259f\u0259s\u0259 dedi, lakin dodaqlar\u0131 \u0259sirdi. T\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k \u00e7\u0259tindir o bir d\u0259 dan\u0131\u015fmayacaq! Bir d\u0259 k\u00fctl\u0259vi edam g\u00fcll\u0259si a\u00e7\u0131landa o da a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7acaqd\u0131. \u018flb\u0259tt\u0259 s\u00f6z dem\u0259y\u0259c\u0259k, yaln\u0131z a\u011fr\u0131n\u0131n d\u0259h\u015f\u0259tind\u0259n ya \u00e7\u0131\u011f\u0131racaq, ya da inild\u0259y\u0259c\u0259kdi. Bax\u0131r, g\u00fcll\u0259 onun haras\u0131ndan b\u0259d\u0259nin\u0259 gir\u0259c\u0259kdi. G\u00fcll\u0259nin q\u0259rar tutaca\u011f\u0131 m\u0259kan m\u0259hbusun boyundan v\u0259 v\u00fccudunun h\u0259cmind\u0259n as\u0131l\u0131 idi. \u018ftraflara d\u0259y\u0259n g\u00fcll\u0259l\u0259r m\u0259hbusu birba\u015fa \u00f6ld\u00fcrm\u0259diyind\u0259n onun can\u0131ndan \u00e7\u0131xan \u00e7\u0131\u011f\u0131rt\u0131lar \u00fcmumi ah-vaya qar\u0131\u015f\u0131b Urmu da\u011f\u0131n\u0131n qayal\u0131qlar\u0131nda \u0259ks-s\u0259da ver\u0259c\u0259kdir. Da\u011f\u0131n sin\u0259sind\u0259ki \u00e7arpaz yara m\u0259hkuma vurulacaq tiri-xilasdan sonra s\u0259ngiy\u0259c\u0259kdir. Ya da g\u00fcll\u0259 beyind\u0259n v\u0259 ya \u00fcr\u0259kd\u0259n b\u0259d\u0259n\u0259 yol alarsa, m\u0259hbus yaln\u0131z dodaqucu inild\u0259m\u0259kd\u0259n savay\u0131 n\u0259yis\u0259 s\u00f6yl\u0259m\u0259y\u0259 imkan tapmayacaqd\u0131r. \u0130ndilik m\u0259hbus h\u0259yat\u0131ndak\u0131 son s\u0259xav\u0259tini n\u00fcmayi\u015f etdirdi. <br \/>\u0130kinci bir m\u0259hbus \u0259lind\u0259ki dara\u011f\u0131 ortaya tullay\u0131b:<br \/>\u2014 Var\u0131n ver\u0259n utanmaz, olan\u0131m budur&#8230; <br \/>Zindana ke\u00e7\u0259n h\u0259ft\u0259 at\u0131lm\u0131\u015f Sahra q\u0131z\u0131l suyu il\u0259 i\u015fl\u0259nmi\u015f bir sa\u00e7 sanca\u011f\u0131n\u0131 ortaya at\u0131b arxas\u0131yca g\u00f6zl\u0259ri dolmu\u015f halda uzun-uzad\u0131 baxd\u0131. Ni\u015fanl\u0131s\u0131ndan \u00fcst\u00fcnd\u0259 qalm\u0131\u015f yegan\u0259 ni\u015fan\u0259 idi. \u0130ndi qulaqlar\u0131nda onun yalvar\u0131\u015flar\u0131 dururdu, etiraf etm\u0259s\u0259 bel\u0259 t\u0259\u0259ss\u00fcf hissi il\u0259 o s\u0259sin ritmi alt\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc \u0259sir etmi\u015fdi. &#8220;G\u0259l, bu yerd\u0259n qa\u00e7aq&#8230; Yoxsa mollalar ax\u0131r\u0131m\u0131za \u00e7\u0131xacaqlar.&#8221; Sahran\u0131n &#8220;olmaz, yox&#8221; q\u0259ti etirazlar\u0131n\u0131n cavab\u0131 bel\u0259 olmu\u015fdu: &#8220;S\u0259ni yerind\u0259n t\u0259rp\u0259tm\u0259k d\u0259v\u0259y\u0259 x\u0259nd\u0259yi atlatmaq kimi bir \u015feydir.&#8221; Q\u0131z \u0259lini uzad\u0131b komalanm\u0131\u015f \u0259\u015fayalar\u0131n i\u00e7ind\u0259n sanca\u011f\u0131 dart\u0131b \u00e7\u0131xardaraq yenid\u0259n sa\u00e7\u0131na taxd\u0131. Bu sad\u0259c\u0259 pe\u015fman\u00e7\u0131l\u0131q v\u0259 ya \u0259\u015fyas\u0131n\u0131 ba\u015fqas\u0131na q\u0131ymamaq deyildi. X\u0259nd\u0259kd\u0259n atlana bilm\u0259y\u0259n &#8220;d\u0259v\u0259nin&#8221; \u00f6l\u00fcm\u0259 sevgili yadigar\u0131 il\u0259 getm\u0259y\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verm\u0259si idi. <br \/>\u2014 Bu da m\u0259nd\u0259n&#8230; \u2014 Ortaya bir c\u00fct t\u0259z\u0259 corab atan m\u0259hbus, yaln\u0131z bunu m\u0131z\u0131ldand\u0131: \u2014 T\u0259\u0259ss\u00fcf, bu istid\u0259 g\u0259r\u0259ksizdir.<br \/>&#8220;Unutma, Urmunun q\u0131\u015f\u0131 da var. \u018fg\u0259r q\u0131\u015fa q\u0259d\u0259r burda kims\u0259 qalsa&#8230;&#8221; Fatma \u0259ld\u0259 toxunma corab\u0131n ya\u015f\u0131l nax\u0131\u015f\u0131na baxanda bahar\u0131 yox, dinin m\u00fcq\u0259dd\u0259sl\u0259\u015fdirdiyi ya\u015f\u0131l\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fc.<br \/>Bel\u0259c\u0259, h\u0259yatla vidala\u015fanlar s\u0259xav\u0259t n\u00fcmayi\u015f etdirib h\u0259r\u0259si ortaya bir \u015fey atd\u0131. Ail\u0259l\u0259rind\u0259n g\u0259tirilmi\u015f \u015f\u0259kil v\u0259 x\u00fcsusi h\u0259diyy\u0259l\u0259ri is\u0259 oturduqlar\u0131 yer\u0259 qoyurdular. \u018fld\u0259n zir\u0259kl\u0259r edamdan sonra evl\u0259rin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lacaq d\u00fcy\u00fcn\u00e7\u0259l\u0259rini d\u0259 \u00f6zl\u0259ri ba\u011flama\u011fa imkan tapd\u0131lar. S\u00fcbh azan\u0131ndan d\u0259rhal sonra \u015fok ke\u00e7irmi\u015f m\u0259hbuslar\u0131n sanki b\u0259d\u0259nl\u0259ri kilidl\u0259nmi\u015fdi, he\u00e7 n\u0259y\u0259 reaksiya vermirdil\u0259r. N\u0259 s\u0259xav\u0259t n\u00fcmayi\u015f etdirir, n\u0259 d\u0259 \u00f6zl\u0259rind\u0259n sonrak\u0131 h\u0259yatla ba\u011fl\u0131 dill\u0259rin\u0259 bir k\u0259lm\u0259 g\u0259tirirdil\u0259r. Bir s\u00f6zl\u0259, onlar m\u00fcq\u0259dd\u0259sliy\u0259 v\u0259 insanl\u0131\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f olan erk\u0259n azan\u0131n s\u0259das\u0131n\u0131n g\u0259tirdiyi \u00f6l\u00fcm qoxusunu b\u00fcsb\u00fct\u00fcn ruhlar\u0131na hopdurub h\u0259yata \u0259lvida demi\u015fdil\u0259r.<br \/>Z\u00fcbeyd\u0259 adl\u0131 m\u0259hbus Z\u0259hra arvada yan al\u0131b:<br \/>\u2014 X\u0259h\u0259ri Zeyn\u0259b \u0259sg\u0259ri \u0259\u015fyalar\u0131m\u0131 y\u0131\u011fanda, xahi\u015f edir\u0259m, bunu i\u00e7in\u0259 qoyarsan. \u0130st\u0259yir\u0259m bunu qaynanama versinl\u0259r. Q\u0131z\u0131m b\u00f6y\u00fcy\u0259nd\u0259 bax\u0131b m\u0259ni yad ed\u0259r. \u2014 O, zindanda oldu\u011fu m\u00fcdd\u0259td\u0259 alma toxumlar\u0131n\u0131 sapa d\u00fcz\u00fcb q\u0259hv\u0259yi r\u0259ngli bir boyunba\u011f\u0131 haz\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131. Z\u00f6vq\u00fcn\u0259 heyr\u0259t etm\u0259m\u0259k m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz idi. Toxumlar\u0131 bir boyda el\u0259 d\u0259qiqlikl\u0259 se\u00e7mi\u015fdi ki&#8230; Bu ustal\u0131\u011f\u0131n yaln\u0131z bir ad\u0131 vard\u0131: ANA SEVG\u0130S\u0130! \u2014 Bundan savay\u0131 ona yadigar qoyaca\u011f\u0131m he\u00e7 n\u0259 yoxdur&#8230;<br \/>Z\u00fcbeyd\u0259 ETTELAAT-\u0131n &#8220;Bayqu\u015f \u0259m\u0259liyyat\u0131&#8221; ovunun qurbanlar\u0131ndan idi. Bir gec\u0259 q\u0131z\u0131n\u0131 yedizdirdiyi zaman evin\u0259 h\u00fccum edib onun \u0259l-qolunu ba\u011flayaraq tutmu\u015fdular. Hadis\u0259d\u0259n kims\u0259 an\u0131nda x\u0259b\u0259r tutmam\u0131\u015fd\u0131, yaln\u0131z u\u015fa\u011f\u0131n anla\u015f\u0131lmaz \u00e7\u0131\u011f\u0131rt\u0131s\u0131na qon\u015fuluqda ya\u015fayan qaynanas\u0131 g\u0259lib u\u015fa\u011fa sahib \u00e7\u0131xm\u0131\u015f v\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259t g\u0259linini zindanlarda axtard\u0131qdan sonra tapm\u0131\u015fd\u0131. M\u0259hbusun \u0259rini u\u015faq do\u011fulmam\u0131\u015fdan edam etmi\u015fdil\u0259r.<br \/>M\u0259hbuslar\u0131n \u0259\u015fyalar\u0131n\u0131 Z\u0259hra bir torbaya y\u0131\u011f\u0131b:<br \/>\u2014 Allah \u00f6vladlar\u0131n\u0131za \u015f\u0259r\u0259fli \u00f6m\u00fcr n\u0259sib etsin! \u2014 G\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 xeyir-dua il\u0259 \u0259\u015fya dolu torban\u0131 ota\u011f\u0131n \u0259l-ayaq d\u0259ym\u0259y\u0259n bir k\u00fcnc\u00fcn\u0259 qoydu.<br \/>Edama m\u0259hkumlar bir az \u0259vv\u0259l \u0259\u015fyalar\u0131n\u0131 atd\u0131qlar\u0131 yer\u0259 topla\u015fanda dig\u0259r m\u0259hbuslarsa onlar\u0131 d\u00f6vr\u0259y\u0259 ald\u0131lar. S\u0259lim\u0259 \u0259s\u0259bi halda ba\u011f\u0131rd\u0131:<br \/>\u2014 N\u0259 durmusunuz? Ba\u015flay\u0131n! <br \/>\u2014 Oxuyun! \u2014 Z\u0259hra arvad \u0259mr etdi.<br \/>\u2014 N\u0259yi? \u2014 \u00d6z\u00fcn\u00fc hadis\u0259l\u0259rin ax\u0131n\u0131na buraxm\u0131\u015f Fatma \u00e7a\u015fq\u0131nl\u0131qla sual edib ortada boy-boya durmu\u015f edama m\u0259hkumlardan g\u00f6z\u00fcn\u00fc \u00e7\u0259k\u0259 bilmirdi. <br \/>S\u0259lim\u0259 bu d\u0259f\u0259 a\u011flams\u0131nm\u0131\u015f s\u0259sl\u0259:<br \/>\u2014 Zindan fat\u0259h\u0259sini! Ham\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131nacaq bir havan\u0131&#8230; Avazla oxuyun! Qoy, \u00f6z \u0259c\u0259li il\u0259 \u00f6lm\u0259y\u0259nl\u0259r\u0259 laylam\u0131z olsun!<br \/>&#8220;Q\u00f6n\u00e7\u0259l\u0259r yaz k\u00fcl\u0259yi il\u0259 r\u0259qs edirl\u0259r&#8221; mahn\u0131s\u0131n\u0131 musiqisiz, lakin avazla oxuma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. Mahn\u0131 bitm\u0259mi\u015f qap\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131, kimisi xah\u0259ri Zeyn\u0259b \u0259sg\u0259rin\u0259 baxa-baxa asta s\u0259sl\u0259 n\u0259q\u0259rat\u0131 t\u0259krarlay\u0131r, kimisi g\u00f6zl\u0259rini uza\u011fa dikib susurdu. Edama m\u0259hkumlar\u0131 i\u00e7\u0259rid\u0259 qalan m\u0259hbuslar qucaqlay\u0131r, \u00f6p\u00fcr, yola salma m\u0259rasimi ah-vay, g\u00f6z ya\u015flar\u0131 il\u0259 bu formada bitdi. X\u0259h\u0259ri Zeyn\u0259b \u0259sg\u0259ri \u00f6l\u00fcm\u0259 t\u0259l\u0259sm\u0259y\u0259nl\u0259r\u0259 s\u0259sl\u0259ndi:<br \/>\u2014 Vaxtd\u0131r! \u2014 Edama m\u0259hkumlardan kims\u0259 yerind\u0259n t\u0259rp\u0259nmirdi. \u2014 T\u0259rp\u0259nin&#8230; \u2014 G\u00f6r\u00fcn\u00fcr, h\u0259r \u015feyini itirmi\u015fl\u0259r\u0259 qorxu, t\u0259hdid art\u0131q kar etmirdi. Son anda onlarda \u00f6l\u00fcm\u0259 qar\u015f\u0131 ummunitet yaranm\u0131\u015fd\u0131. \u2014 B\u0259lk\u0259 yerinizd\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259y\u0259k sizi?<br \/>Birinci Sona add\u0131m atd\u0131 \u2014 h\u0259yatda itirm\u0259y\u0259 n\u0259yis\u0259 olmayan! O h\u0259l\u0259 he\u00e7 n\u0259 qazanmam\u0131\u015fd\u0131, \u00e7\u00fcnki on d\u00f6rd ya\u015f\u0131n\u0131 yenic\u0259 a\u015f\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. Arxas\u0131yca dig\u0259r m\u0259hbuslar&#8230; Onlar qap\u0131dan \u00e7\u0131xd\u0131qca xah\u0259ri Zeyn\u0259b \u0259sg\u0259ri onlar\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 baxb \u0259lind\u0259ki &#8220;Qara d\u0259ft\u0259r&#8221;d\u0259 i\u015far\u0259 edirdi. Fatma iki\u0259lli qulaqlar\u0131n\u0131 tutub divara s\u00f6yk\u0259ndi, \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u0259f\u0259rb\u0259r edirdi k\u00fctl\u0259vi edamda at\u0131lacaq g\u00fcll\u0259 s\u0259sl\u0259rini e\u015fitm\u0259sin&#8230;<br \/><br \/>Xaliq P\u0259hlivano\u011flu<\/h3>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O i\u015finin ustas\u0131 idi. K\u00fctl\u0259vi edam\u0131n iyini ya instinktl\u0259ri \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n ona x\u0259b\u0259r verirdi, ya da qan \u00e7ana\u011f\u0131nda \u2014 zindan yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 t\u0259p\u0259nin \u00fcst\u00fcnd\u0259 ax\u015fam azan\u0131ndan qabaq ba\u015flanan haz\u0131rl\u0131q i\u015fl\u0259ri onu duyuq sal\u0131rd\u0131. Budur, yo\u011fun s\u0259sli pi\u015fik dili il\u0259 dodaqlar\u0131n\u0131 yalay\u0131b, ota\u011f\u0131n p\u0259nc\u0259r\u0259si alt\u0131nda miyoldama\u011fa ba\u015flad\u0131. S\u0259s Fatman\u0131n can\u0131na vicvic\u0259 sald\u0131. &#8220;Edama m\u0259hkumlar\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r&#8230;&#8221; Beynin\u0259 iyn\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3539,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,90],"tags":[],"class_list":["post-3532","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-butun-xeberler","category-mdniyyt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3532","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3532"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3532\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3537,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3532\/revisions\/3537"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3539"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3532"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3532"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3532"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}