{"id":3026,"date":"2026-06-25T15:55:36","date_gmt":"2026-06-25T11:55:36","guid":{"rendered":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/?p=3026"},"modified":"2026-06-25T15:56:41","modified_gmt":"2026-06-25T11:56:41","slug":"tehsil-haqqinin-aile-budcesine-tesiri-statistikadan-kenar-realliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/?p=3026","title":{"rendered":"T\u018fHS\u0130L HAQQININ AIL\u018f B\u00dcDC\u018fS\u0130N\u018f T\u018fSIRI: STAT\u0130ST\u0130KADAN K\u018fNAR REALLIQ"},"content":{"rendered":"\r\n<h3>&#8220;Nazirin &#8220;Az\u0259rbaycanda t\u0259hsil haqlar\u0131 d\u00fcnya il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r&#8221; fikri ilk bax\u0131\u015fdan statistik m\u00fcqayis\u0259 kimi g\u00f6r\u00fcns\u0259 d\u0259, sosial-iqtisadi reall\u0131qlar n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmad\u0131qda bu yana\u015fma obyektiv m\u0259nz\u0259r\u0259ni tam \u0259ks etdirmir. Beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259y\u0259 istinad edil\u0259rk\u0259n yaln\u0131z t\u0259hsil haqlar\u0131n\u0131n nominal m\u0259bl\u0259\u011fi deyil, h\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259ki orta \u0259m\u0259khaqq\u0131, al\u0131c\u0131l\u0131q qabiliyy\u0259ti v\u0259 ail\u0259l\u0259rin maliyy\u0259 imkanlar\u0131 da m\u00fcqayis\u0259 edilm\u0259lidir&#8221;.<br \/>\u201cVetenqehremanlar\u0131.az\u201d BiG.AZ-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verirk ki, bunu a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda t\u0259hsil eksperti \u015e\u0259msi Qoca bildirib.<br \/>O, qeyd edib ki, inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rin bir \u00e7oxunda universitet \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259ri y\u00fcks\u0259k olsa da, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n g\u0259lirl\u0259ri, sosial t\u0259minat mexanizml\u0259ri, t\u0259qa\u00fcd proqramlar\u0131 v\u0259 maliyy\u0259 d\u0259st\u0259yi imkanlar\u0131 bu y\u00fck\u00fc \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 azald\u0131r. Az\u0259rbaycanda is\u0259 t\u0259hsil haqq\u0131 bir \u00e7ox ail\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi maliyy\u0259 y\u00fck\u00fc olaraq qal\u0131r v\u0259 b\u0259zi hallarda ail\u0259nin illik g\u0259lirinin m\u00fch\u00fcm hiss\u0259sini t\u0259\u015fkil edir:<br \/>&#8220;G\u0259lir s\u0259viyy\u0259l\u0259ri aras\u0131ndak\u0131 f\u0259rqi n\u0259z\u0259r\u0259 almadan t\u0259hsil haqlar\u0131n\u0131 d\u00fcnya standartlar\u0131 il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259k c\u0259miyy\u0259td\u0259 haql\u0131 naraz\u0131l\u0131q yarada bil\u0259r. \u00c7\u00fcnki sosial d\u00f6vl\u0259t prinsipin\u0259 \u0259saslanan yana\u015fmada t\u0259hsil yaln\u0131z xidm\u0259t deyil, h\u0259m d\u0259 \u00f6lk\u0259nin g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f strateji investisiya hesab olunur. Bu bax\u0131mdan t\u0259hsilin \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259tinin \u0259sas prioritetl\u0259rind\u0259n biri olmal\u0131d\u0131r.<br \/>Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, t\u0259hsil haqlar\u0131n\u0131n s\u0259viyy\u0259si il\u0259 t\u0259hsilin keyfiyy\u0259ti aras\u0131nda da balans qorunmal\u0131d\u0131r. T\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r v\u0259 valideynl\u0259r y\u00fcks\u0259k \u00f6d\u0259ni\u015f m\u00fcqabilind\u0259 m\u00fcasir infrastruktur, beyn\u0259lxalq standartlara uy\u011fun t\u0259dris metodlar\u0131 v\u0259 r\u0259qab\u0259tqabiliyy\u0259tli t\u0259hsil m\u00fchiti g\u00f6zl\u0259yirl\u0259r. Bu g\u00f6zl\u0259ntil\u0259r qar\u015f\u0131lanmad\u0131qda qiym\u0259t art\u0131mlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fczakir\u0259l\u0259r daha da aktualla\u015f\u0131r.<br \/>T\u0259l\u0259b\u0259 t\u0259hsil kreditl\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nada \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu hesab edils\u0259 d\u0259, onlar problemi k\u00f6k\u00fcnd\u0259n h\u0259ll etmir. Kredit mexanizmi t\u0259hsil almaq imkan\u0131n\u0131 geni\u015fl\u0259ndirs\u0259 d\u0259, m\u0259zunlar\u0131n uzun ill\u0259r maliyy\u0259 \u00f6hd\u0259liyi da\u015f\u0131mas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 t\u0259hsil siyas\u0259tind\u0259 \u0259sas diqq\u0259t yaln\u0131z maliyy\u0259l\u0259\u015fdirm\u0259 modell\u0259rin\u0259 deyil, eyni zamanda t\u0259qa\u00fcd proqramlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259, sosial d\u0259st\u0259k mexanizml\u0259rinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 v\u0259 t\u0259hsilin daha \u0259l\u00e7atan olmas\u0131na y\u00f6n\u0259ldilm\u0259lidir.<br \/>Bu bax\u0131mdan t\u0259hsil haqlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fczakir\u0259l\u0259r apar\u0131lark\u0259n t\u0259kc\u0259 beyn\u0259lxalq r\u0259q\u0259ml\u0259r\u0259 deyil, \u00f6lk\u0259nin iqtisadi reall\u0131qlar\u0131na, \u0259halinin g\u0259lir s\u0259viyy\u0259sin\u0259 v\u0259 sosial rifah g\u00f6st\u0259ricil\u0259rin\u0259 d\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259si vacibdir&#8221;.<br \/><br \/>Xaliq P\u0259hlivano\u011flu<\/h3>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Nazirin &#8220;Az\u0259rbaycanda t\u0259hsil haqlar\u0131 d\u00fcnya il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r&#8221; fikri ilk bax\u0131\u015fdan statistik m\u00fcqayis\u0259 kimi g\u00f6r\u00fcns\u0259 d\u0259, sosial-iqtisadi reall\u0131qlar n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmad\u0131qda bu yana\u015fma obyektiv m\u0259nz\u0259r\u0259ni tam \u0259ks etdirmir. Beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259y\u0259 istinad edil\u0259rk\u0259n yaln\u0131z t\u0259hsil haqlar\u0131n\u0131n nominal m\u0259bl\u0259\u011fi deyil, h\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259ki orta \u0259m\u0259khaqq\u0131, al\u0131c\u0131l\u0131q qabiliyy\u0259ti v\u0259 ail\u0259l\u0259rin maliyy\u0259 imkanlar\u0131 da m\u00fcqayis\u0259 edilm\u0259lidir&#8221;.\u201cVetenqehremanlar\u0131.az\u201d BiG.AZ-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verirk ki, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3034,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,91],"tags":[],"class_list":["post-3026","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-butun-xeberler","category-thsil-v-elm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3026","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3026"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3026\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3035,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3026\/revisions\/3035"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3034"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3026"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3026"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vetenqehremanlari.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3026"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}