Yeni WordPress Saytı

Leninoqorskda “Tatarıstan – Azərbaycan dostluq körpüsü ” adlı ilk elmi konfrans keçirilib

Tatarıstanın ən füsunkar şəhərlərindən biri olan Leninqorskda Rusiyanın Azərbaycanlı Gənclər Təşkilatının (RAGT) Volqa Federal Dairəsi üzrə Regionlararası Forumu çərçivəsində “Dostluq xiyabanı”nın təməlqoyma mərasimi keçirilmişdir. Sonra isə “Tatarıstan-Azərbaycan dostluq körpüsü” adlı ilk elmi – praktiki konfrans keçirilmişdir (incity.az).

Tədbir Böyük Vətən Müharibəsi qəhrəmanlarının abidəsi önünə gül dəstələri qoymaqla başlayıb. Azərbaycan ön və arxa cəbhədə ümumi qələbəyə çox böyük töhfə vermişdir. Müxtəlif millətlərin nümayəndələri çiyin-çiyinə vuruşurdular. Azərbaycan cəbhəyə getmiş bu ölkənin 750 000 sakinindən böyük itkilər vermiş, yarıdan çoxu döyüş meydanlarından geri qayıtmamışdır.

Daha sonra Leninoqorsk şəhər Administrasiyasının rəhbəri Ryaqat Hüsainovun rəhbərliyi altında RAGT-nın məsul katibi Ceyhun Hüseynov, Tatarıstan Azərbaycanlıları Regional İctimaı Birliyinin sədri Bəhram Mustafayev, Leninoqorskda fəaliyyət göstərən “Birlik” Azərbaycan Milli-Mədəni Muxtariyyəti İctimai Birliyinin sədri Ramiz Məmmədov və Azərbaycanda “Tatarıstan” İctimai Birliyinin sədrinin müavini Emin Ramazanov ilə görüş keçirilib.

Ramazanov səmimi qəbula və qonaqpərvərliyə, habelə Leninoqorsk şəhərində bir sıra tədbirlərin və elmi konfransın yüksək səviyyədə keçirilməsinə görə şəhər administrasiyasının rəhbəri R. Hüsainova və şəhərdə Azərbaycan diasporunun rəhbəri R. Məmmədova minnətdarlığını bildirmişdir.

Qonaqlar yerli Azərbaycan diasporunun gənclər şöbəsi ilə ekologiya, əməkdaşlıq və qarşılıqlı fəaliyyət məsələlərini müzakirə ediblər.

“Tatarıstan” İctimai Birliyi adından şəhər Administrasiyasının rəhbəri R. Hüsainova və yerli Azərbaycan diasporunun rəhbəri R. Məmmədova “Tatarıstan-Azərbaycan dostluq körpüsü” adlı ilk elmi – praktik konfransın keçirilməsinə göstərdiyi köməyə görə təşəkkür məktubları təqdim olundu.

Daha sonra nümayəndə heyəti ağacların əkilməsi və “Dostluq xiyabanı”nın təməlinin qoyulması üçün “Dostluq” parkına yola düşüb. Xiyabanın təntənəli şəkildə salınması şəhər rəhbərinin, regional və yerli diaspor rəhbərlərinin, RAGT-nın məsul katibinin və “Tatarıstan” İctimai Birliyi sədrinin müavininin salamlama sözləri ilə başlanmışdır. Şəhər Administrasiyasının rəhbəri və müavini ilə birlikdə hər bir nümayəndə, eləcə də tədbir iştirakçıları ağac əkmiş və birlikdə “Dostluq xiyabanı” qoymuşlar.

Alma ağaclarının 30 tinginin əkilməsi Rusiyanın Azərbaycanlı Gənclər Təşkilatı (RAGT) və R. Məmmədovun rəhbərliyilə “Birlik” Azərbaycan diasporunun dəstəyi ilə təşkil edilib. Bu ağacların yetişdiyi yer dost xalqların sülh və razılığının rəmzi olacaqdır.

Konfrans iştirakçıları Leninqorski ilə tanışlığı davam etdirmiş və nadir Neft Muzeyinə baş çəkmişlər. Tatarıstanda neft hasilatının mərhələlərini mənbədən müasirliyə qədər əks etdirən ekspozisiya qonaqlara öz təsirini göstərdi. Tarixi faktlar göstərir ki, Tatarıstan və Azərbaycan ümumi təmas nöqtəsinə malikdirlər, yataqların işlənməsi üçün Leninoqorsk rayonuna birincilər sırasında Bakıdan neftçi gəlmişlər. Təəssüf ki, vaxt az olduğuna görə bu muzeyin bütün mərtəbələrini əhatə etmək çətin idi.

Bu günün əsas hadisəsi, Azərbaycandakı “Tatarıstan” İctimai Birliyi və yerli “Birlik” Azərbaycan diaspor təşkilatı tərəfindən Leninoqorsk Administrasiyasının dəstəyi ilə təşkil olunan “Tatarıstan – Azərbaycan dostluq körpüsü” adlı ilk elmi-praktik konfrans idi.

Azərbaycanda neft sənayesinin inkişafı öz başlanğıcını 19-cu əsrin ortalarından götürür. Sovet dövründə burada artıq texniki ziyalıların bütöv bir təbəqəsi yaranmışdır. Geoloqların və neftçilərin kəşfi ölkənin neft gələcəyini müəyyən etdi. Sovet İttifaqında ilk dəfə olaraq Bakı alimləri neftçıxarma zamanı maqnit və elektrik sahələrini tətbiq etməyə başladılar. Bu üsul sonralar buğulma neftçilərini də qəbul edirdi.

“Tatarıstan-Azərbaycan dostluq körpüsü” elmi – praktik konfransında iki respublikanın neftçıxarılmasının tarixi haqqında danışdılar, orada Leninoqorsk rayonundan və Tatarıstanın digər regionlarından olan Azərbaycan diasporunun veteranları, neftçiləri, gənc və yaşlı nəsli iştirak etdilər.

Konfransın işində fəxri qonaqlar arasında əmək veteranı, Leninqorsk şəhərinin fəxri vətəndaşı, RT-nin Əməkdar mədəniyyət işçisi Mars İshakov, Leninoqorsk şəhərinin fəxri veteran Ş.Bikçurina, yazıçı, jurnalist, neftçi, ictimai xadim Nail Saydaşev, RT-nin Əməkdar mədəniyyət işçisi Fayzi Hüsnulin, RF və RT-nin Əməkdar mədəniyyət işçisi Raisa Dobrynina, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü, həqiqi üzvü, texnika elmləri doktoru, professor, Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının kafedra müdiri Tulparxan Salavatov, Rusiya Kok bor və etnosport İttifaqının vitse-prezidenti, RT Azərbaycan diasporunun nümayəndələri, Rusiyanın Azərbaycanlı Gənclər Təşkilatının (RAGT) nümayəndələri və başqaları olublar.

Konfransı açan təşkilatçı və ictimai xadim E. Ramazanov “Tatarıstan” İctimai Birliyi adından Tatarıstanın fəxri neftçiləri, əmək veteranları, Moskvadan qonaqlar və “Tatarıstan-Azərbaycan dostluq körpüsü” adlı ilk elmi – praktik konfransın iştirakçılarını salamlamışdır.

“Çox xoşdur ki, yarım əsrdən çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, Leninoqorsk rayonunun sakinləri neftçıxarmanın inkişafına və neft sənayesində birgə işə Bakı neftçilərinin böyük töhfələrini hələ də xatırlayır, hörmət və qiymətləndirirlər. Yerli neftçilər Bakı alimlərinin ünvanına, Bakı və Azərbaycanın ünvanına bu qədər ürəklə və belə həyəcanla, məhəbbətlə danışırlar. Bu şərəfli neftçilərdən biri gənc vaxtlarında Bakıda təhsil almış, şəhərimizdə ixtisasını artırmış, kimsə neftçıxarma sahəsində peşəkar təcrübə toplamışdır. Bu, bizim hamımız üçün çox vacib və əhəmiyyətlidir”, – deyə o qeyd edib.

İctimai xadim Xəzər dənizinin sahillərində neft hasilatının inkişaf tarixindən və nəhəng layihə olan 1950 – ci illərdə böyük Dəniz Neft Daşları yatağının işlənməsinə daxil edilməsindən danışdı. O, həmçinin Azərbaycan tarixində mühüm tarixi – 20 sentyabr 1994-cü ildə Azəri-Çıraq-Günəşli yataqlar üzrə ilk “Əsrin müqaviləsi”nin  imzalanmasının Azərbaycanın neft sahəsinə irimiqyaslı xarici investisiyaların cəlb edilməsi və bu layihədə Azərbaycanın ümummilli lideri Heydər Əliyevin böyük rolu olduğunu qeyd etdi.

Daha sonra o, “Rossotrudniçestvo”nun Azərbaycandakı nümayəndəliyinin rəhbəri İrek Zinnurovun adından konfrans iştirakçılarına təbrik sözlərini oxudu.

“Qeyd etmək istərdim ki, bu kimi konfranslar ölkələr arasında qarşılıqlı münasibətləri möhkəmləndirir və inkişaf etdirir. Bakıdakı Rus Evidə müxtəlif fəaliyyət istiqamətlərində ənənələrin qorunmasına kömək edir. Konfransın uğurlu və səmərəli işini arzulayıram”, – deyə İrek Zinnurov bildirib.

Əmək veteranı Mars İshakov ağır müharibə illərində Leninoqorsk rayonunda neft hasilatına göstərdiyi köməyə görə Bakı neftçilərinə dərin minnətdarlığını bildirdi.

“Siz bizim diyara gəldiniz, bizim Şuqurovskinin, çobanyastığı diyarının neft, kilerlərini mənimsəməyə bizə kömək etdiniz. Sizə boyun əyməyin”, – deyə o vurğulayıb.

“Tatneft” Birliyində 36 il çalışan fəxri neftçi Nail Saydaşev Bakıda təhsil almasından danışdı. Tələbəlik illərində onu və Tatarıstandan olan digər gənc mütəxəssisləri Azərbaycanın paytaxtına təcrübə toplamağa göndərdilər.

“Akademik Mirzəcanzadə bizi öz himayəsinə götürüb və o zaman tatarıstanlıların bütün qrupu onun rəhbərliyi altında idi. Biz neft hasilatına başqa cür baxmağı öyrənmişik, Bakı mədənlərinə getmişik”, – deyə o qeyd edib.

Leninoqorskunun bələdiyyə sədrinin müavini Sergey Timakov bu tədbirin dostluğun və millətlərarası əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsinə nümunə olduğunu vurğuladı və mədəni və milli əlaqələrin, Tatarıstan Respublikası xalqları arasında dostluq münasibətlərinin inkişafına və möhkəmləndirilməsinə göstərdiyi səylərə görə təşəkkür etdi.

Tanınmış alim, professor, Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının kafedra müdiri Tulparxan Salavatov Azərbaycandan onlayn formatda konfransa qatılaraq, bu tədbiri keçmiş İttifaqın neftçiləri, istehsalçıları və elmi işçiləri görüşərkən əvvəlki xoş ənənələrin davamı kimi qəbul etdiyini, konfrans, məktəb-seminar və sessiyalarda çıxış etdiyini, təcrübə və nəticələrlə bölüşdüyünü bildirdi.

“Bu forumların işlərinə iri alim və istehsalat sahələrinin komandirləri rəhbərlik edirdilər. Bu forumlar istisnasız olaraq hamıya faydalıdır. Bu yaxşı və çox faydalı ənənələri davam edək. Yadda saxlamaq lazımdır ki, neftçilər xüsusi millətdir ki, onlar üçün coğrafi və milli sərhədlər yoxdur”, – deyə o bildirib.

RAGT-nın  məsul katibi Ceyhun Hüseynov “Tatarıstan-Azərbaycan dostluq körpüsü” elmi konfransının keçirilməsi zamanı Tatarıstanın fəxri neftçiləri və Azərbaycan neftçilərinin simasında yaşlı nəsillə kifayət qədər məhsuldar ünsiyyətin olduğunu vurğulamışdır.

Kazan Federal Universitetinin Konfliktologiya kafedrasının müdiri, politoloq Andrey Bolşakov da bu konfrans haqqında fikirlərini bölüşüb:

“Azərbaycan neftçiləri tatarıstanlılara neft hasilatını öyrədirlər. Bu əməkdaşlıq neftin hasilatını və emalını TASSR, daha sonra isə Tatarıstan iqtisadiyyatının əsas mühərrikləri etməyə imkan verdi. Aydındır ki, xalqların qohumluğu təkcə iqtisadi inkişafla deyil, həm də mədəniyyətlərin, dilin, tarixi keçmişin yaxınlığı ilə müəyyən edilir”.

Elmi Kitabxanada aparıcı kitabxanaçı, 1943 – cü ildə yerli neftçilərə dəstək və Leninoqorskda ilk neftin çıxarılması üçün TASSR-a gələn Bakı neftçilərinin nəvəsi Aliyə Yakubova Leninoqorsk şəhərinə-Tatar neftinin vətəninə dəvət etdiyinə və veteranlarla tanış olmaq, müharibə illərində onların xatirələrini dinləmək imkanına görə təşəkkürünü bildirdi.

“Maraqlı görüş Neft Muzeyində keçirilib. Biz Leninoqorskda muzeyin təhsil tarixi ilə tanış olmuşuq. Mən Böyük Vətən Müharibəsinin qızğın illərində neft hasilatı sahəsində təcrübə mübadiləsi aparmaq üçün Tatarıstana göndərilmiş Bakı neftçilərinin qızıyam və nəvəsiyəm. Onlar xoşbəxt idilər ki, neft yataqlarının kəşf olunmasına layiqli xidmət göstərmişlər. Ata və babalarımızın ötən illərdəki əmək tarixini gələcək nəsil üçün qoruyub saxlamaq çox vacibdir”, – deyə o vurğulayıb.

Tatar neftinin, Tatarıstanın və Sibirin Fəxri Neftçisi, “Rusiyanın əmək şücaəti” fəxri nişanının sahibi Vilen Tyuteyev Adel Həziaxmetovun nəvəsi qeyd etmişdir ki, görüşlərin bu formatı çox vacibdir, axı gənc nəsil həmin müharibədən sonrakı illərdə hansı şəraitdə və hansı qiymətli şəraitdə Tatarıstanın qara qızılının çıxarıldığını məhz onların vasitəsilə biləcək.

“Axı hələ ki, insanların və onların nailiyyətlərinin xatirəsi yaşayır, onlar da sağdırlar və bu tədbir keçmiş illərin, SSRİ – nin böyük zəhmətkeşlərinin xatirəsini qorumaq məqsədi daşıyır”, – deyə o bildirib.

“Effektiv kommunikasiyalar” Səhmdar Cəmiyyətinin nümayəndəsi, telejurnalist, “Mənim Formatım” televiziya layihəsinin redaktoru Aleksey Popoviç vurğuladı ki, iki şəhəri – Leninogorsk və Bakını, iki çoxmillətli respublikanı, iki dövləti inşa etmək mümkün olan körpünü birləşdirdi.

“Mən şadam ki, bu tədbirdə iştirak etməkdən şərəf duydum. 6 iyun açılış günü oldu. Biz tarixin mühüm səhifələrini yenidən açdıq: Böyük Vətən Müharibəsinin ağır illərində Azərbaycandan olan zəhmətkeşlər Tatarıstanın neft sahəsinin təşəkkülünə necə kömək etdilər. Hünəri yada saldıq. Yenidən birincilərin adları səsləndi. “Mənim Formatım” telelayihəsinin birgə dövrünü həyata keçirmək ideyası məhz konfransda meydana gəldi. Bu, bizim tamaşaçılarımız – rusdilli internet məkanının zəif eşidən və kar gəncləri üçün yeni kəşflər olacaq. Biz gözəl Azərbaycanı yenidən kəşf edəcəyik. Birgə tariximizin nadir səhifələrindən, nasizmlə mübarizədə canlarını qurban vermiş gözəl torpağın oğlanlarından, neftçilərimizin əmək rəşadətindən danışaq. Təşkilatçılar sağ olsunlar! Gələcəyə birlikdə bir addım atırıq!”- o tədbiri bağladı.

Həmçinin gələcəkdə bu qardaş respublikalardan süjetin qəhrəmanları olacaq Tatarıstan və Azərbaycanın birgə tele-layihəsi planlaşdırılıb.

Azərbaycanda “Tatarıstan” İctimai Birliyi və “Birlik” Azərbaycan Milli-Mədəni Muxtariyyəti İctimai Birliyi tərəfindən təşkil edilən elmi-praktiki konfrans şəhər və rayon administrasiyasının və “Rossotrudniçestviya”nın dəstəyi ilə Leninoqorskda ilk dəfə keçirilmişdir. Onun məqsədi Tatarıstan ilə Azərbaycanın tarixi əlaqəsini möhkəmləndirmək və birgə dost gələcəkləri barədə planlar qurmaqdır.